Loading...

اختلال پردازش حسی

اختلال پردازش حسی


اختلال پردازش حسی چیست؟

اختلال پردازش حسی، شرایط نورولوژیکی است و هنگامی که به سیگنال‌های حسی پاسخ مناسب داده نمی‌شود، پیش می‌آید. کسانی که به این اختلال دچار هستند، در پردازش اطلاعات حسی که از اطراف خود می‌گیرند، مشکل دارند (مثل صدا، لمس یا حرکت)؛ یعنی دریافت حسی آن‌ها بیشتر یا کمتر از دیگران است. این مشکل بر توانایی فرد در برقراری ارتباط در موقعیت‌های مختلف و امور روزانه تأثیر می‌گذارد.

 

مترجم: رؤیا کریمی جنابی

 

•    اختلال انطباق حسی:

مشکل در تبدیل پیام‌های حسی به رفتارهایی است که باید به‌طور طبیعی انجام گیرد، در این اختلال دریافت حسی شدید است.

•    اختلال حرکتی حسی:

مشکل در تثبیت، حرکت و ایجاد یک سری از حرکت‌ها در پاسخ به نیازهای حسی است.

•    اختلال تمایز حسی:

مشکل در عدم تمییز شباهت‌ها و تفاوت‌ها در حس‌ها است.

 

نشانه‌های شایع اختلال پردازش حسی، کدام ها هستند؟

•    واکنش شدید به صدا، لمس یا حرکت نشان می‌دهند.
•    به بعضی حس‌ها واکنش نشان نمی‌دهند (مثلاً وقتی آن‌ها را صدا می‌کنید یا لمس می‌کنید توجه نمی‌کنند).
•    سست و بی‌حال به نظرمی رسند، انگار در دنیای خودشان هستند.
•    نمی‌توانند پاسخ‌های احساسی و رفتاری منظمی داشته باشند، خیلی از کوره درمی روند، واکنش‌های حسی شدیدی دارند، نیاز به کنترل دارند، رفتارهای بی فکرانه دارند و خیلی زود خسته می‌شوند و مدام شکایت می‌کنند.
•    خیلی زود حواسشان پرت می‌شود و توجه کمی دارند.
•    مهارت‌های حرکتی ضعیفی دارند، دست و پا چلفتی هستند و مهارت‌های حرکتی و هماهنگی ضعیفی دارند و همچنین مهارت‌های نوشتاری ضعیفی دارند.
•    کم می‌خوابند.
•    یا عادات غذایی محدودی دارد یا خیلی پرخور است.
•    در رابطه با مهارت‌های شخصی ضعیف است (مثل شانه کردن موها، شستن موها، ناخن گرفتن، لباس پوشیدن، بستن بند کفش یا غذا خوردن).
•    عاشق حرکت است. به دنبال فشار شدید است (مثلاً دائم دور خود چرخیدن، دویدن به این‌طرف و آن طرف، پریدن یا برخورد با اشیاء و افراد).
•    از حرکت با وسایل بازی پرهیز می‌کند (مثل تاب و سرسره).
•    به نظر شل و وارفته می‌آید، ماهیچه‌هایش ضعیف است و زود خسته می‌شود و اغلب حالت افتادن دارد.
•    کارها را با فشار زیادی انجام می‌دهد، حرکات زمختی دارد، خیلی تند حرکت می‌کند. یا خیلی با فشار و یا خیلی آرام می‌نویسد.
•    در ارتباطات و مهارت‌های اجتماعی تأخیر دارد و شرکت در رابطه‌ی دو به دو برایش سخت است.
•    به روش خود بازی می‌کند و در فهم چگونگی رابطه با بچه‌های دیگر مشکل دارد.
•    در قبول تغییرات در برنامه‌ی روزانه و انتقال بین وظایف مشکل دارد.
•    در داشتن رابطه با بچه‌ها و حفظ دوستی مشکل دارد.


مشکلاتی که معمولاً (نه همیشه) برای کودک مبتلا به اختلال پردازش حسی به وجود می‌آید:

•    توانایی دنبال کردن دستورات در خانه و در مدرسه
•    بیان نظرات، عقاید، افکار و احساسات با زبان مناسب
•    شرکت در روابط معنادار با کودکان دیگر
•    برنامه‌ریزی و ترتیب ضعیف
•    عملکرد اجرایی ضعیف
•    حافظه‌ی ضعیف در کار کردن
•    مهارت‌های سازمان‌دهی ضعیف
•    در انجام حرکات ظریف یا زمخت مشکل دارد.
•    مشکلات رفتاری
•    مهارت‌های ضعیف در بازی

 

استراتژی‌های مدیریتی که به حمایت از کودکان مبتلا به اختلال پردازش حسی کمک می‌کند (در خانه، پیش‌دبستان و مدرسه):

•    توجه ویژه به تغییرات در برنامه‌ی روزانه
•    استفاده از راهنماهای تصویری در خانه، پیش‌دبستان و مدرسه برای کاهش اضطراب‌هایی که در رابطه با نتایج انجام کارها، کارهای روزمره، کارهای جدید یا تغییر در وظایف، وجود دارد.
•    دانش کافی از توانایی‌های کودک، نقاط ضعف و حوزه‌های مورد علاقه‌ی او.
•    تخصیص وقت و حمایت اضافی برای انتقال به مدرسه.
•    حمایت در مدرسه (در صورت نیاز)
•    استفاده از رژیم حسی برای مطلوب نگه‌داشتن سطح هوشیاری.

 

دیدگاه‌های کاردرمانی و فعالیت‌هایی که می‌تواند به کودک مبتلا به اختلال پردازش حسی کمک کند:

•    گسترش توانایی‌ها:

کار بر روی دامنه‌ی مهارت‌ها و علائق.

•    رژیم حسی:

دادن فید بک حسی به بدن به منظور منظم کردن واکنش‌های حسی.
تحصیل پیرامون استراتژی‌های مدیریتی مختلف و افزایش پاسخ‌های مناسب و مؤثر کودک به محرک‌های حسی.

•    تشخیص عوامل:

آموزش مراقبین کودک (والدین و معلمین) در مورد عواملی که باعث واکنش‌های حسی نامناسب می‌شوند.

•    عوامل محیطی:

بهبود دانش والدین و مراقبین در رابطه با چگونگی کاهش عوامل محیطی که سبب ایجاد مشکلات حسی می‌شود.

•    برنامه‌ی فوق‌العاده:

برای بالا بردن خود تنظیمی از طریق استراتژی‌های حسی و شناختی.

•    برنامه‌ی M.O.R.E:

در این برنامه از اجزای حرکتی، زبانی و ارتباط چشمی برای کمک به تنظیم حسی، استفاده می‌شود.

•    پروتکل ویلبارگر:

برنامه‌ای درمانی است که برای کاهش حالت دفاعی حسی یا لمسی به کار می‌رود و به تنظیم حسی کمک می‌کند.

•    داستان‌های اجتماعی:

به کودک کمک می‌کند تا برنامه‌ی روزانه و همچنین چگونگی برخورد در موقعیت‌های مختلف را درک کند. این کار باعث بهبود توانایی کودک در درک زمان حرف زدن و انتخاب نوع مناسب مکالمه، می‌شود.

    مهارت‌های فیزیکی:

افزایش توانایی و هماهنگی در اعمال کودک، برای کمک به شرکت در فعالیت‌های آموزشی چندگانه‌ای‌ که می‌تواند وسیله‌ی خوبی، برای ارتباطات اجتماعی باشد.

•    انتقال به مدرسه:

به وجود آوردن حمایت بیشتر در انتقال به مدرسه و رابطه با معلمین در صورت نیاز

•    مدیریت رفتار:

آموزش خانواده‌ها برای استفاده از یک روش منسجم برای مدیریت رفتار کودک (مثلاً اگر کودک بفهمد که هر بار که از یک دستور پیروی می‌کند، یک جواب خواهد گرفت یا هر موقع که به‌گونه‌ای خاص رفتار کند، نتیجه‌ای مشابه در بردارد، رفتار مناسب را سریع‌تر یاد می‌گیرد).

 

چرا باید کودک مبتلا به اختلال پردازش حسی خود را درمان کنم؟

تشخیص اختلال به تنهایی فایده‌ای ندارد. فقط راه را برای گرفتن کمک مورد نیاز، با دسته‌بندی تمام اجزا و اطلاعات مربوطه باز می‌کند:

هنوز نیاز به کمک هست. این کمک (حداقل از دیدگاه درمانی) می‌تواند شامل موارد ذیل باشد:

•    اول و مهم‌تر از همه چه نوع دخالت پزشکی لازم است.
•    مهم‌ترین مسائل والدین، معلمین و مراقبین در رابطه با این کودکان چیست (مثلاً مهم‌ترین چالش‌های عملکردی کدام ها هستند؟)
•    کدام حوزه‌های بخصوص برای کودک مشکل‌ساز هستند (که حتی در کودکانی که تشخیص اختلال در آن‌ها مشابه است، متفاوت است).
•    ظرفیت محیط زندگی کودک برای برطرف کردن نیازهای او.

 

اگر درمان انجام نشود، چه مشکلاتی ممکن است برای کودک مبتلا به اختلال پردازش حسی پیش بیاید:

•    مشکل در اجرای دستوراتی که در خانه، مهد کودک یا مدرسه به او داده می‌شود.
•    عدم مدیریت یک روز کامل در مدرسه به واسطه‌ی ضعف در توان و تحمل و مدیریت دریافت حسی بیش از حد.
•    مشکل در اجرا برنامه‌های سخت روزانه که نمی‌توان آن‌ها را نقض کرد.
•    مشکل در اعتماد به نفس و اتکا به خود، وقتی متوجه می‌شوند مهارت‌های آن‌ها مثل بقیه‌ی بچه‌ها نیست.
•    مشکل قلدری و اذیت کردن بچه‌های دیگر وقتی از مشکلات او با خبر می‌شوند.
•    مشکل در انجام وظایف شخصی (بستن بند کفش‌ها، دکمه، زیپ و استفاده از قاشق چنگال).
•    مشکل در خود تنظیمی و تنظیم رفتار، چون کودک قادر نیست به‌گونه‌ای مناسب خود را برای انجام و شرکت در وظایفی که زمان زیادی می‌برد، تنظیم کند.
•    مشکل در دستیابی به برنامه‌ی آموزشی، چرا که این کودکان قادر نیستند وظیفه‌ی خود را در مدت زمانی که معیار ارزشیابی است، به انجام برسانند.
•    مشکل در عادات خوابیدن که به جهت وجود خستگی، بر مهارت‌های رشد، تأثیر می‌گذارد.
•    وجود اضطراب و استرس در شرایط گوناگون، سبب ایجاد مشکل در شکوفایی پتانسیل تحصیلی می‌شود.
•    مشکل در خوانش و درک موقعیت‌های اجتماعی که سبب می‌شود دیگران فکر کنند که او بی‌ادب است.
•    مشکل در ارتباطات اجتماعی نظیر ارتباط چشمی، رعایت فاصله‌ی مناسب برای صحبت با دیگران و رعایت نوبت در حرف زدن.
•    مشکل در عملکرد تحصیلی: رشد و توسعه‌ی مهارت‌هایی نظیر خواندن و نوشتن و در مکان تحصیل از عهده‌ی کارها برآمدن.
•    مشکل در ارزشیابی تحصیلی: کامل کردن آزمون‌ها، امتحانات و وظایف تحصیلی در سطوح بالاتر تحصیلی.
مشخص‌ترین پیامد عدم درمان کودکتان، مشکلاتی است که اغلب بر شخصیت کودک شما تأثیر می‌گذارد.

 

تشخیص اختلال پردازش حسی در کودک شما، واقعاً به چه معناست؟

تشخیص اختلال به ما کمک می‌کند تا یک سری نشانه‌های مشخص این اختلال را که ممکن است کودک داشته باشد را فهرست‌وار داشته باشیم تا بعداً در موارد زیر از آن استفاده کنیم:

•    تشخیص چیزهای دیگری که معمولاً همزمان با این نشانه‌ها اتفاق می‌افتد.
•    درمان دارویی مناسب
•    درمان‌هایی که به کودک کمک می‌کند (مثل درمان دارویی، کاردرمانی، گفتاردرمانی و روان درمانی).
•    دوره‌ی کمک (دارویی یا کمک‌های سلامتی) چقدر باید باشد و چه نتایجی مدنظر است (پیش بینی).
•    آیا کارهایی که می‌کنیم به کودک کمک می‌کند؟

 

تشخیص به کودک و کسانی که از او مراقبت می‌کنند (والدین، معلمین، متخصصان سلامت و مراقبین) در موارد زیر کمک می‌کند:

•    دستیابی به اطلاعات پیرامون نشانه‌های اختلال
•    گفتگو در رابطه با مشخصه‌های واضح چالش‌های پیش روی کودک، با همه‌ی کسانی که درگیر مراقبت از کودک هستند.
•    امکان توضیح رفتارهای متفاوت
•    تشخیص کامل این‌که کجا و چگونه باید به کودک کمک کرد.
•    دست‌یابی به اعتبار یا خدماتی که در صورت عدم‌تشخیص اختلال نمی‌توان به آن‌ها دسترسی داشت.
 


Refrence:

مترجم: رؤیا کریمی جنابی

امتیاز: 5 از 5 رای

تاریخ نشر: ۱۳۹۸/۱۱/۲ 1/22/2020 12:00:00 AM https://khazaelischool.com/articles/اختلال-پردازش-حسی

Publisher Logo
تهیه شده در: مدرسه زبان خزائلی

We hope this article has been helpful

Would you like to rate this article?

دیدگاه شما:


نام کامل
ایمیل(نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد)
متن پیام

کد زیر را وارد کنید
Captcha Picture


Sofia Software

Copyright 2019 Khazaelischool | All Rights Reserved.

Location 119, 12 eastern St., Rajaeeshahr, Karaj, Alborz, Iran (Gohardasht branch).

Powered by Sofia Software.

Follow us on Social Media

School Phones
026 34401060
026 34401065